vakantie informatie

Schotland Informatie

Doedelzakken, regen, schapen, mysterieuze monsters en mannen met rokken. Het zijn niet de meest sympathieke beelden die Nederlanders over het algemeen van Schotland hebben. Toch heeft het land zoveel meer te bieden. Zo zijn er kastelen, glooiende heuvellandschappen, talloze meren, woeste bergen en een ongekende rust. Schotland is ook vooral een land voor actievelingen en met name voor wandelaars. De populairste wandelroute is de West Highland Way. Schotland is een mystiek land, een sprookjesland waar de tijd soms lijkt te hebben stilgestaan. De inwoners hebben geen haast, praten Engels met een aantrekkelijk accent en zijn altijd uiterst behulpzaam. Met hun rijke geschiedenis, hun prachtige natuur en culturele steden als Glasgow en Edinburgh, hebben de Schotten een land om trots op te zijn.


Het land

Geografie

Met een oppervlakte van 77.167 km² is Schotland op te delen in vijf streken: de Schotse Hooglanden, Zuid-Schots Bergland, Strathclyde, Oost-Schotland èn de eilanden van de Hebriden, Orkney en Shetland. Het landschap van alle streken wordt gekenmerkt door de volgende drie elementen: de kust, vlak akkerbouwgebied en woest berg- of heuvelland. De grillige en rotsachtige kust van de Atlantische Oceaan verschilt enorm van de rechte Ierse kust en de Noordzeekust van Schotland. De grotere Schotse steden zijn in het vruchtbare akkerland langs deze rechte kusten te vinden.

In de meer agrarische gebieden van Schotland is het landschap lieflijk en glooiend, maar niet echt spectaculair. Dat is het woeste en lege berglandschap des te meer. Op de eilanden is de begroeiing nog schaarser dan in de berggebieden, omdat er door de wind en de zeelucht maar weinig bomen groeien. Het Zuid-Schots Bergland is een wat vergeten berglandschap. De meeste toeristen rijden er snel doorheen naar de Hooglanden, terwijl het gebied hetzelfde soort landschap heeft en het er rustiger is dan in de Hooglanden. De Schotse Hooglanden zijn het grootste en bekendste gebergte van Groot-Brittannië met als hoogste berg de Ben Nevis (1344 meter).

Klimaat

Het klimaat van Groot-Brittannië wordt beinvloed door de warme Golfstroom. Deze brengt tropisch zeewater naar de Schotse westkust, maar koelt vervolgens snel af. In Schotland waait het altijd stevig vanuit het westen en is de luchtvochtigheid hoog, waardoor het al gauw kouder aanvoelt dan het in werkelijkheid is. Bovendien zorgt de hoge luchtvochtigheid voor veel mist.
Over het algemeen zijn de Schotse winters zacht en de zomers koel, met uitzondering van de Hooglanden, waar op sommige plekken bijna het hele jaar door sneeuw ligt. Hoewel Schotland berucht is om haar regen, valt er in de zomer minder regen dan in Nederland. Vooral in het voorjaar is het meestal betrekkelijk droog.

Natuur

Planten
De natuurlijke vegetatie van Groot-Brittannië komt overeen met die van de oude loofbossen van Europa, maar de grond is drassig en grotendeels bedekt met veen. De boomgrens ligt tussen de 300 en 600 meter, daarboven groeien alleen heidesoorten, varens en grassen. Bij poelen en moerassen groeien orchideeën en wollegras. Ook zijn in Schotland hier en daar nog restanten van een oerwoud met pijnbomen te vinden. Vroeger werden veel gekapte bossen niet opnieuw aangeplant, zodat de woeste grond zich in Schotland flink heeft kunnen uitbreiden. In de vorige eeuw is men wel op grote schaal met herbebossing begonnen. Zo is de vegetatie in de landbouwgebieden allemaal aangeplant. Tot slot is er de distel, het nationale symbool van Schotland, die er flink op los groeit in het gebied.

Dieren
Schotlands grote wild bestaat uit herten en reeën. Daarnaast zijn roofdieren als vossen en dassen overal te vinden en leven hier en daar ook otters, marters en wilde katten. Verder kom je overal in Schotland schapen tegen. Kijk als automobilist goed uit, want ze lopen regelmatig op de kleine bergweggetjes in de Hooglanden.
In de wateren rond Schotland zitten veel zeehonden en aan de kust zijn veel vogelreservaten. De beschutte baaien vormen namelijk een belangrijk voedselgebied voor veel vogels die in Schotland komen overwinteren. De Schotse rivieren en beken zitten vol zalm en forel. Verder zorgt het vochtige klimaat voor een grote hoeveelheid insecten, waarvan de midges de beruchtste zijn. Ze leven in de Hooglanden, zijn heel klein en steken verschrikkelijk!

Bevolking

Bevolking

Van de 59 miljoen inwoners die Groot-Brittannië telt wonen er ongeveer 5 miljoen in Schotland. Terwijl in Engeland gemiddeld 376 mensen per km² wonen, zijn dat er in het dunbevolkte Schotland slechts 64. Hoewel het aantal emigranten in Groot-Brittannië geringer is dan het aantal immigranten, zoeken nog steeds veel Britten hun heil in het buitenland. Zo wonen van de Schotten inmiddels meer mensen buiten Schotland dan in Schotland. Ook komen er steeds meer asielzoekers naar Groot-Brittannië.
Waar Engelsen wel eens wat stug over kunnen komen op toeristen, zijn de Schotten over het algemeen zeer vlot. Ze wijzen je al de weg voordat je erom vraagt en bij autopech staan ze gelijk voor je klaar.

Religie

In Schotland is sprake van een staatskerk, net als in Engeland, maar op theologisch gebied verschillen de twee aanzienlijk van elkaar. De ambtsdragers van de anglicaanse kerk staan heel wat losser van de staat dan hun collega’s van de presbyteriaanse kerk in Schotland. De laatstgenoemde heeft een gereformeerde theologie, wordt gekenmerkt door sobere diensten en telt bijna 700.000 leden. Een deel van de presbyteriaanse gelovigen heeft zich in de 19e eeuw afgescheiden in de Free Church of Scotland.
Verder zijn op verschillende plekken in Schotland kerkgebouwen van de Episcopal Church of Scotland te vinden, welke op organisatorisch gebied verbonden zijn met de anglicaanse kerk. De laatste jaren komen er diverse evangelische en pinksterbewegingen bij en ook christelijke sekten vinden in Groot-Brittannië nog steeds dankbaar gehoor. Een omvangrijke organisatie is ook die van de vrijmetselaars. Van de Britse moslims is een groot deel van Pakistaanse en Bengaalse afkomst. Ondanks de ontkerkelijking, die hard toeslaat in Schotland, zijn op sommige plekken de spanningen tussen de verschillende religies nog niet verdwenen. Zo is de stad Glasgow nog altijd diep verdeeld tussen protestantse Schotten en katholieke Ieren, hetgeen vooral bij voetbalwedstrijden tot spanningen kan leiden. Ook kan een katholiek zich nog steeds maar beter niet in arme ‘protestantse’ wijken vertonen.

Cultuur

Traditie
Elke plaats van betekenis ten noorden van de rivier de Forth organiseert elke zomer wel een keer een Highland Game. Deze games gaan terug op middeleeuwse gebruiken, waarbij krijgsheren soldaten met elkaar lieten wedijveren. De spelers dragen een Schotse rok in de ruit van hun stam, en tonen hun kunsten op het gebied van paalwerpen, gewichtheffen en hamerslingeren.

Kunst
Vanaf de Steentijd hebben de inwoners van het noorden van Groot-Brittannië een grote hoeveelheid monumenten en andere tastbare herinneringen achtergelaten. Zo zijn er in Schotland onder andere nog heilige steenkringen en hunebedden te vinden. Uit latere tijden stammen de talloze kerkjes en kastelen die Schotland rijk is. Van de Middeleeuwse schilder- en beeldhouwkunst is als gevolg van diverse beeldenstormen echter weinig overgebleven.
De weerslag die de Industriële Revolutie op de kunst had, is vandaag de dag te zien aan de imposante gebouwen in grote steden, gebouwd in opdracht van industriëlen en stadsbesturen.
Hoewel de Britse kunst in de 20e eeuw aanvankelijk achterliep op andere landen, ontketende de viering van het millennium rond het jaar 2000 een enorme bouwactiviteit. Vooral culturele centra en musea vestigden zich in spraakmakende nieuwe panden, zoals het Glasgow Science Centre en het nieuwe parlementsgebouw in Edinburgh.

Geschiedenis

Geschiedenis

Waarschijnlijk waren er al mensen in het huidige Schotland tussen de verschillende ijstijden door, maar vanaf 650 voor Christus werd het gebied definitief bewoond door diverse Keltische stammen. Vervolgens regeerden de Romeinen eeuwenlang over de provincie Brittannia. Na hun vertrek in de 5e eeuw viel het land in vele koninkrijkjes uiteen, werd het overspoeld met immigranten uit alle windstreken en deed het christendom zijn intrede. Na de wrede invasies van de Noormannen herstelden de Angelsaksen zich in de 10e eeuw, waarna ook het koninkrijk der Schotten vorm kreeg. Deze monarchie was een federatie, met veel macht voor plaatselijke leiders en stammen, clans. Hoewel de Schotten vanaf 1320 in feite onafhankelijk waren, bleven de Engelsen altijd op de loer liggen.

Na de Honderdjarige Oorlog tegen Frankrijk en de Rozenoorlogen tussen het Engelse koningshuis en de hertogen van York herstelde de Welse koning Hendrik VII uiteindelijk de orde. Zowel de Kerk van Engeland (anglicaans) als de Kerk van Schotland (presbyteriaans) maakten zich vervolgens los van het rooms-katholieke Rome. Met de troonbestijging van koning Jacobus VI van Schotland, die tegelijkertijd koning van Engeland was, kwamen Engeland en Schotland nog nader tot elkaar, maar ze bleven vooralsnog hun eigen wetten en parlement houden.

In 1707, na tijdelijk een republiek te zijn geweest, werd Groot-Brittannië weer een koninkrijk, met daarin Engeland en Schotland voor het eerst officieel verenigd. De Hooglanders werden in het gareel gehouden door klederdracht, doedelzakken en wapens te verbieden. Bovendien werden tussen 1780 en 1860 tienduizenden kleine boeren uit de Hooglanden en van de eilanden verdreven. Het eeuwenoude maatschappelijke bestel van de stammencultuur ging verloren, maar de Schotse hoofdstad Edinburgh werd in de tweede helft van de 18e eeuw hèt centrum van de Schotse Verlichting. Industriestad Glasgow profiteerde volop van de oorlogen in de vorige eeuw. Vooral tijdens de Tweede Wereldoorlog bloeiden de scheepsbouw en wapenindustrie in de Schotse stad als nooit tevoren. Na de oorlog kwam langzamerhand een einde aan de zware industrie in het noorden van Groot-Brittannië en werden de meeste Britse koloniën onafhankelijk, waardoor het land met recessie te maken kreeg. Het Noorden herstelde zich langzamer dan de rest van Groot-Brittannië, maar de laatste jaren gaat het economisch weer beter met de Schotse economie. Ook op politiek gebied gaat het de Schotten goed.

Politiek en Economie

Politiek

Hoewel het Schotse parlement al in 1707 in het Engelse is opgegaan, heeft Groot-Brittannië nog steeds kenmerken van een federatieve staat. En Schotland krijgt weer steeds meer een aparte status. Bij een referendum in 1997 koos driekwart van de stemgerechtigden voor een apart Schots parlement. Deze volksvertegenwoordiging van 129 leden houdt zich vooral bezig met de belastingwetgeving, maar ook met welzijn, justitie en milieu. Verder wordt Schotland geregeerd vanuit Londen, de hoofdstad van Groot-Brittannië. De regering bestuurt het land uit naam van de koning(in), die weinig formele macht heeft. Het nationale parlement bestaat uit het Hogerhuis en het Lagerhuis. In het Hogerhuis zitten bisschoppen, edellieden en mensen die voor het leven door de vorst worden benoemd (ongeveer 700 leden). Het volk kiest de 651 leden van het Lagerhuis. Schotland bezet zo’n 72 zetels in het nationale parlement, waarin de socialistische Labour partij en de conservatieve Tories de grootste politieke partijen zijn. De Schotse bevolking is vooral op Labour georiënteerd en daarna op de invloedrijke Scottish National Party.

Economie

Na de Tweede Wereldoorlog zakte de Britse economie in elkaar. De industrie had verouderde machinerieën en de onafhankelijk geworden koloniën gingen zelf eindproducten maken in plaats van alle grondstoffen aan het moederland af te dragen. De Schotse economie herstelde zich wat beter dan de Engelse. Door de exploitatie van oliebronnen onder de Noordzee werden ongeveer 100.000 banen gecreëerd. Dat is meer dan 10% van de beroepsbevolking. Andere industrieën die het goed doen in Schotland zijn de elektronica, de chemie, de voedingswaren en natuurlijk de whisky. Daarnaast biedt het Schotse toerisme ruimte aan 155.000 arbeidsplaatsen en het bankwezen aan nog eens 100.000. Ook landbouw, veeteelt, bosbouw en visserij zijn bronnen van inkomsten voor de Schotten.
Na de conservatieve regering van Margaret Thatcher, die veel grote bedrijfstakken privatiseerde, heeft de socialistische regering van Tony Blair (van Schotse komaf) de uitholling van de sociale zekerheid voorlopig stopgezet. Hij heeft de zogenaamde ‘derde weg’ geintroduceerd, een soort middenweg tussen het marktgerichte liberalisme en de traditionele verzorgingsstaat.

Eten en Drinken

Eten

Hoewel de Britse keuken niet bekendstaat om wereldberoemde gerechten, zijn er twee maaltijden die in Groot-Brittannië wel heel speciaal zijn: het ontbijt en de high tea. Zo is het traditionele ontbijt zeer stevig met worstjes, toast, yoghurt, thee en gebakken eieren. De high tea bestaat uit thee en hartige hapjes en zoete taartpuntjes. Vooral de scones, kleine zoete broodjes, zijn erg lekker. Ook de chocolate fudge cake is voortreffelijk.
Warme maaltijden worden in Groot-Brittannië tussen de middag en ‘s avonds geserveerd. Meestal bestaan deze uit een flink stuk vlees met een paar gekookte groenten, waartoe ook aardappelen en friet gerekend worden. Maar er zijn ook goede variaties op de bovengenoemde maaltijd te vinden. Zo staat in Schotse restaurants altijd haggis op het menu: pittig gekruid gehakt van de ingewanden van het schaap. Het wordt opgediend met gestampte rapen en wegspoelen mag met whisky! Een typisch Schots nagerecht is cranachan, een zoet mengsel van room, bramen en havermout.
Naast de traditionele eetgelegenheden zijn er in Groot-Brittannië, vooral in de steden, veel Indiase, Chinese en Italiaanse restaurants te vinden. Verder komen er steeds meer afhaalcentra.

Drinken

De Schotten zijn dol op hun eigen whisky, maar ook van bier zijn ze niet vies. Net als Engelsen zitten ze veel in de pub, wat eigenlijk public house heet. Beer kan soms erg bitter zijn, een lager is dat een stuk minder. Donker bier noemt men mild. Wijn is in pubs erg duur. Er zijn wel speciale wine bars, die ook een stuk rustiger zijn dan pubs. Kinderen worden meestal niet toegelaten in pubs. Overal in Schotland zijn whiskydistilleerderijen te vinden, waar meer verteld wordt over de productie van de drank en waar natuurlijk geproefd kan worden.

Vervoer

Naar Schotland

Boot
Vanaf IJmuiden gaat dagelijks een veerdienst naar Newcastle en vanaf Rotterdam en Zeebrugge vertrekken veerdiensten naar Hull. Ook gaat er sinds kort een veerdienst vanaf Zeebrugge naar Rosyth (tegenover Edinburgh). Er gaan goedkopere overtochten naar andere plaatsen in Engeland, maar dan is het nog een behoorlijk eind rijden naar Schotland.

Auto
Na aankomst met de boot in Hull of Newcastle is Schotland makkelijk te bereiken via de snelweg. De maximum snelheid is 112 kilometer per uur (70 mijl per uur). Nummers van belangrijke doorgaande wegen dragen de letter A, maar de kwaliteit van deze wegen loopt uiteen. Zo zijn er zeer smalle A-wegen in de Hooglanden, waar motorvoertuigen elkaar alleen bij passeerhavens voorbij kunnen. Verder moet in de Hooglanden en op de eilanden rekening worden gehouden met loslopende schapen en runderen. En let op: in Groot-Brittannië wordt links gereden!

Bus
Busmaatschappij Eurolines onderhoudt rechtstreekse verbindingen, inclusief overtocht met een veerboot, van Amsterdam en Brussel naar Londen. Via een overstap op de sneldiensten van de maatschappij National Express zijn Glasgow en Edinburgh snel te bereiken.

Trein
De steden en grotere Schotse plaatsen zijn vanuit Londen goed met de trein te bereiken.

Vliegtuig
Vliegen is een snelle, comfortabele en niet per se dure manier om naar Schotland te gaan. Er gaan regelmatig vluchten van goedkope maatschappijen. Daarnaast is een ‘flydrive’ een aantrekkelijk aanbod: een vlucht en een huurauto die op het vliegveld klaarstaat.

In Schotland

In de stedelijke gebieden van Schotland is het openbaar vervoer (bus en trein) goed geregeld, maar plaatsen in dunbevolkte landelijke streken kunnen alleen met eigen vervoer of liftend worden bereikt. In afgelegen delen van Schotland neemt de postbode voor een klein bedrag passagiers mee in zijn dienstwagen, mits er plaats is. Informatie hierover is op te vragen bij: Royal Mail Public Relations Unit, 102 West Port, Edinburgh EH3 9HS. De eilanden en Ierland kunnen worden bereikt per veerdienst.

Bezienswaardig

Toeristische gebieden

Edinburgh
De geschiedenis van de Schotse hoofdstad wordt bepaald door de geschiedenis van Edinburgh Castle. De burcht, die bestaat uit gebouwen uit verschillende tijdperken, torent op imposante wijze boven de stad uit. De Middeleeuwse Schotse kroonjuwelen, de gezelligheid in het nabijgelegen park en de festivals op het burchtterrein maken van de burcht een heel bijzondere plek. Verder wordt Edinburgh opgedeeld in twee delen, het hooggelegen Old Town en het 18e eeuwse New Town met statige huizen. Het Royal Museum/Museum of Scotland en de National Gallery of Scotland zijn zeker een bezoekje waard.

Glasgow
Met 570.000 inwoners is Glasgow de grootste stad van Schotland. De stad heeft het imago van industriestad inmiddels van zich afgeworpen en presenteert zich nu als gezellig uitgaans- en cultuurcentrum. De vele horecagelegenheden, theaters en levendige winkelstraten trekken vooral veel jonge Schotten aan. Vroeger trok de stad ook al veel mensen aan, maar dan in verband met werkgelegenheid in de industrie. Zo kwamen er boeren uit de Hooglanden, Ieren, Italianen en Indiërs. De bevolkingsopbouw weerspiegelt zich nu nog in de professionele voetbalclubs. Wanneer de Schotse, protestantse Rangers tegen het Ierse, katholieke Celtic spelen, staat Glasgow op zijn kop.

Saint Andrews
Het oost-Schotse Saint Andrews wordt om drie redenen veel bezocht. In de eerste plaats is het stadje het wereldcentrum van de golfsport. Daarnaast heeft het een rijke academische traditie, die teruggaat tot de stichting van de universiteit in 1412 en was het tijdens de Hervorming het kerkelijke middelpunt van Schotland. De historische bezienswaardigheden liggen dicht bij elkaar.

Loch Ness

Het beroemdste meer van Schotland lijkt eigenlijk meer op een brede rivier. Het is 39 kilometer lang, 1,5 kilometer breed en op sommige plekken wel 1000 meter diep. Het meer trekt dagelijks bezoekers aan, die hopen een glimp van het monster van Loch Ness, in de volksmond lieflijk ‘Nessie’ genoemd, op te vangen. In Drumnadrochit staat The Official Loch Ness Monster Exhibition Centre. Daar wordt meer verteld over de zoektocht naar het monster.

Bezienswaardigheden

Kilmartin Glenn
Deze streek in het zuidwesten van Schotland was duizenden jaren lang een religieus centrum. Hiervan getuigt nog steeds een aantal historische monumenten, de Poltalloch Monuments, allemaal te vinden langs de A816. Sommige van deze verzamelingen van stenen stammen uit de Steentijd (3000 voor Chr.). Bij deze stenen verbrandden de mensen vroeger hun doden. In het dorp Kilmartin staat een informatiecentrum.

Blair Atholl
Dit witgepleisterde kasteel in Oost-Schotland heeft een indrukwekkende balzaal, een 16e eeuwse ridderzaal, een slaapkamervertrek met aan de muur Brusselse tapijten en een toren uit 1269. Maar het meest interessante aan het kasteel is dat de hertogelijke familie van Atholl er nog steeds woont.

Schotse Hooglanden
Eigenlijk is het hele gebied van de Schotse Hooglanden een bezienswaardigheid. De verlaten aanblik die het gebied tegenwoordig heeft, is het gevolg van de ontruiming in de 18e eeuw. Woeste bergen, langgerekte meren, maar ook waddengebied met zandstranden en steile klippen, maken de Hooglanden tot een indrukwekkend en mysterieus gebied. Een rit of wandeling door de Glencoe met uitzicht op de 1344 meter hoge Ben Nevis is werkelijk fantastisch!

Elean Donan Castle
Dit historische hoofdkwartier van de stam MacRae staat op een eiland tussen drie meren met steile hellingen. Het oorspronkelijke kasteel uit 1220 werd verwoest in 1719, maar in 1932 is het herbouwd. En met succes, want het Elean Donan Castle heeft inmiddels al voor veel films als decor gediend.

Skye
Op het ‘eiland van de mist’ mist het niet meer dan elders in de Hooglanden, maar het biedt wel een zeer mysterieuze aanblik als het mist. Het landschap is namelijk erg woest en leeg. Het eiland is te bereiken via een 700 meter lange tolbrug of een veerdienst. Vooral de fantastisch gelegen Cuillin Mountains zijn het bezoek dubbel en dwars waard.

Menhirs van Callanish
Op het eiland Lewis, de grootste van de Hebriden, staan verschillende kringen van stenen uit de Bronstijd. Ze zijn volgens een strak plan opgericht, in de vorm van een Keltisch kruis. In het midden staat een grote steen van zes meter hoog met daaromheen 13 kleinere stenen. Aan de noordelijke en oostelijke oevers van de inham van het eiland staan nog eens drie van dezelfde soort steenkringen.

Stranden en Actief

Actief

Watersport
Schotland is ideaal voor watersporters. Die kunnen op allerlei plekken surfen, zeilen, kanoën en waterskiën. Voor duikers zijn de kusten van Schotland ideaal, omdat het water heel helder is. Aan de Noordzeekust wordt veel gedoken bij Saint Abbs Head, aan de westkust bij Oban en Ullapool. Ook de talloze meren (lochs) lenen zich uitstekend voor de watersport.
Hoewel Schotland een aantal fantastische zandstranden heeft, is de temperatuur van het zeewater zelden lekker om in te gaan zwemmen.

Wandelen
Langeafstandswandelingen kunnen prima gemaakt worden in Schotland. Zo is er de Southern Upland Way en de West Highland Way. Toch zijn er in het gigantische natuurgebied van de Hooglanden relatief weinig lange tochten te maken. Dat komt omdat de mensen daar van oudsher overal net zo vrij mogen rondwandelen als schapen. Plaatselijke informatiecentra hebben vaak suggesties voor dag- of trektochten. Het is belangrijk om altijd op alle soorten weer voorbereid te zijn, omdat de omstandigheden binnen enkele uren totaal om kunnen slaan.

Bergbeklimmen
In het midden van de 19e eeuw is het bergbeklimmen ontstaan, en wel in Groot-Brittannië. In de Schotse natuurgebieden zijn uitdagende steile rotswanden te vinden, zoals in de Hooglanden en op het eiland Skye. Glenmore Lodge bij Aviemore is een nationaal centrum voor bergbeklimmers.

Fietsen
Hoewel er in Groot-Brittannië steeds meer fietspaden worden aangelegd, zal de fietser toch vaak nog de autoweg op moeten. De
stijgingspercentages kunnen dan groot zijn, omdat er geen rekening is gehouden met fietsers. De fietspaden in de Hooglanden zijn vooral bedoeld voor mountainbikes. In rustige gebieden, zoals op de Hebriden, is het echter prettig fietsen.

Golf
In Schotland kan op vele plaatsen worden gegolfd. Saint Andrews in Oost-Schotland is het wereldcentrum van de golfsport.

Wintersport
Op sommige plaatsen in de Hooglanden kun je ‘s winters prima skiën.

Communicatie

Communicatie

Het lijken toeristische attracties, maar de rode Britse telefooncellen doen het nog steeds. Bovendien is het goedkoper om vanuit de cel te bellen, dan met je eigen mobiele telefoon. Minimale inworp is 30p. Bellen naar Nederland kost 30p voor de eerste twaalf seconden, daarna 10p per zes seconden. Meer informatie is te vinden op www.payphones.bt.com
Internetcafes zijn in alle grotere plaatsen te vinden.

Taal

Schotland heeft haar eigen variant van het Engels, het Broad Scots, met eigen woorden en uitdrukkingen. De klanken ervan zijn helder en de Schotten spreken hun taal duidelijk uit. Eeuwen geleden was de taal voor Engelsen soms moeilijk verstaanbaar, maar sinds de politieke eenwording van Schotland en Engeland zijn de talen weer dichter naar elkaar toe gegroeid. Het onderlinge verschil van nu is vergelijkbaar met dat tussen Nederlands en Vlaams.
De oorspronkelijk nationale taal van Schotland, het Gaelisch, is voor veel Schotten een vreemde taal. In de Middeleeuwen begon het Engels het Gaelisch langzamerhand te overheersen. Het wordt nu alleen nog op de Hebriden als voertaal gebruikt. Toch zijn er nog ongeveer 80.000 mensen die het Gaelisch actief beheersen. Het gebruik ervan wordt gestimuleerd en in de Hooglanden en op de eilanden zijn verschillende tweetalige opschriften te vinden.

Media

In Groot-Brittannië zijn de tabloids enorm populair, maar er zijn ook zeer gerenommeerde kranten verkrijgbaar. Voorbeelden hiervan zijn de links-liberale Guardian, de traditionele Times, de conservatieve Daily Telegraph, de nuchtere Financial Times en de degelijke Independent. Ook zijn er kranten die alleen op zondag verschijnen. Daarnaast heeft iedere regio haar eigen krant, zoals Schotland The Scotsman heeft. Nederlandse kranten zijn in sommige grote steden en toeristencentra te koop. De Britse radio en televisie worden voor een groot deel bepaald door de programma’s van de BBC.

Douane

Reisdocumenten

Voor een vakantie naar Schotland is een geldig paspoort of toeristenkaart vereist. Mensen die regelmatig medicijnen gebruiken, moeten hun arts om een medisch paspoort vragen. Nederlandse en Belgische rij- en kentekenbewijzen worden zonder meer erkend. Een wettelijke aansprakelijkheidsverzekering voor het voertuig en een eventuele caravan of aanhanger is verplicht.

In- en uitvoer

De volgende producten mogen zonder aangifte in- of uitgevoerd worden: 200 sigaretten of 50 sigaren, een liter sterke drank of wijn, 500 gram koffie en 50 milliliter parfum.

Gezondheid

Gezondheid

Een bezoek aan Schotland brengt geen speciale gezondheidsrisico’s met zich mee.

Gehandicapten

Veel openbare gebouwen in Groot-Brittannië zijn toegankelijk voor gehandicapte bezoekers. Ook zijn steeds meer hotels en restaurants ingesteld op het onvangen van gehandicapte gasten en hun eventuele begeleiders. Vaak gelden voor gehandicapten speciale, lagere, tarieven bij toeristische attracties, voorstellingen en concerten. Het is handig om van tevoren naar speciale zitplaatsen en voorzieningen te vragen bij een ticketbureau.

Drinkwater

Over het algemeen kan het water uit de kraan gewoon worden gedronken in Schotland.

Geldzaken

Geldzaken

In Groot-Brittannië is de euro nog niet ingevoerd en wordt dus nog betaald met de Britse pond. Er zijn bankbiljetten in coupures van vijftig, twintig, tien en vijf pond, en er zijn munten van een pond en van vijftig, twintig, tien, vijf, twee pence en van een penny. Schotland geeft ook eigen bankbiljetten en munten uit, waarvan de waarde gelijk is aan de pond. In Engeland is men echter niet altijd bereid dit geld te accepteren.
Pinnen kan in Schotland eigenlijk overal. In sommige – grotere – winkels kan je gebruik maken van travellercheques, die ook bij banken kunnen worden verzilverd. De meeste grotere hotels, restaurants en winkels accepteren ook internationale creditcards, zoals Visa. Let op: vele kleinere logementen (Bed & Breakfast) accepteren geen creditcards. Het is dus aan te raden om contant geld mee te nemen.

Praktische informatie

Accommodatie

In Schotland is vrijwel overal onderdak te vinden, zelfs op de meest afgelegen eilanden. In het hoogseizoen is het handig om ruim van tevoren te bespreken, vooral in Glasgow en Edinburgh ten tijde van festivals. Naast de talloze hotels, inns (herbergen) en pensions, staat Schotland bekend om bed & breakfasts. Soms zijn het halve hotels, maar vaak ook zijn het particulieren die enkele kamers, inclusief een heus Schots ontbijt, verhuren. Ze bieden de gelegenheid om rechtstreeks met de plaatselijke bevolking in contact te komen. Als de kamers al zijn verhuurd hangt er een bord: no vacancies. Guesthouses zijn iets formeler, maar de scheidslijn is niet altijd duidelijk te trekken. Verder wordt er veel gebruikt gemaakt van vakantiehuisjes. Vooral cottages, oude landarbeidershuizen, zijn populair. De Schotse campings zijn over het algemeen goed, maar eenvoudig. In sommige streken zijn er niet veel campings, dus kan het handig zijn om van tevoren goed te informeren. Soms kan er bij een boer gekampeerd worden en ook wildkamperen mag, maar alleen in verlaten gebieden van de Hooglanden en op sommige eilanden voor de kust.

Elektriciteit

De standaardvoltage in Groot-Brittannië bedraagt 240 v AC, 50Hz. Er is een driepolige adapterstekker en/of elektrische convertor voor nodig om eigen meegebrachte elektrische apparaten te kunnen gebruiken.

Feestdagen

Op de volgende feestdagen zijn alle winkels en openbare gebouwen in Schotland gesloten: Nieuwjaarsdag, 2 januari, Goede Vrijdag, May day bank holiday (1e maandag in mei), Sprink bank holiday (laatste maandag in mei), Summer bank holiday (1e maandag in augustus) en eerste en tweede kerstdag.

Openingstijden

Winkels zijn over het algemeen open van 9.00 tot 17.30 uur. Op zaterdag blijven winkels in steden de hele middag open. Kleinere steden en dorpen kennen nog wel een ‘early closing day’, een wisselende doordeweekse middag dat de winkels gesloten zijn. In Schotland zijn op zondag ook vaak winkels open.
Postkantoren zijn open op werkdagen van 9.00 tot 17.30 uur en op zaterdag van 9.00 tot 12.30 uur. Banken zijn van maandag tot en met vrijdag open van 9.15 tot 16.00 of
16.45 uur. Kleine filialen hebben lunchpauze van 12.30 tot 13.30 uur.

Reistijd

De maanden mei, juni en juli zijn het meest ideaal voor een bezoek aan Schotland. Het voorjaar is relatief droog, terwijl het later in de zomer meer regent. In het najaar wordt de westkust van Schotland geplaagd door flinke stormen en mistbanken.

Tijdsverschil

De Britse tijdzone is vernoemd naar het dorpje Greenwich (bij Londen). De zogeheten Greenwich Mean Time (GMT) ligt een uur voor op onze Central European Time (CET). Bij een reis naar Groot-Brittannië ‘win’ je dus een uur, wat je echter bij de terugreis weer verliest. Met andere woorden: 12.00 uur in Nederland = 11.00 uur in Groot-Brittannië. Ook kennen de Britten zomertijd.

Veiligheid

Het onderstaande geldt meer voor Londen dan voor Schotland, maar omdat het een reisadvies voor heel Groot-Brittannië is, wordt het hier toch vermeld:
Zoals bekend zijn op 7 juli en 21 juli 2005 in Londen terroristische aanslagen gepleegd in de metro en in een stadsbus. De reparatiewerkzaamheden zijn voltooid en het openbaar vervoer rijdt weer. Omdat niet wordt uitgesloten dat er in de toekomst nieuwe aanslagen zullen worden gepleegd, wordt reizigers aangeraden altijd de aanwijzingen van de lokale veiligheidsautoriteiten in de gaten te houden.

Datum artikel: 11-11-2008 Informatie

Zie ook:

Een reactie toevoegen over Schotland Informatie

ATP vakanties